SUDDILIVE || SHIVAMOGGA
ಶಿವಮೊಗ್ಗ ದಸರಾ ಆನೆಗಳ ವಿವಾದ: ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ MWCF ಖಾರವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ- Shivamogga Dasara elephant controversy: MWCF poses a tough question to forest department officials 
ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆಯ ಆಯ್ಕೆ, ಡಾರ್ಟ್ ಗನ್ ಬಳಕೆಯ ವಿಳಂಬ, ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡದ ಆರೋಪ; ತನಿಖೆಯ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತತೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಶಿವಮೊಗ್ಗ: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ದಸರಾ ಅಂಬಾರಿ ಮೆರವಣಿಗೆಯ ವೇಳೆ ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆ ಗಾಬರಿಗೊಂಡು ಓಡಿದ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಲೆನಾಡು ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಫೌಂಡೇಶನ್ (MWCF) ಪ್ರಮುಖ ದಿಲೀಪ್ ನಾಡಿಗ್ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆನೆಗಳ ಆಯ್ಕೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ವಹಣೆ, ವಿಮೆ, ಪರಿಹಾರ ಹಾಗೂ ಘಟನೆಯ ತನಿಖೆಯವರೆಗೆ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆಯ ಆಯ್ಕೆ ಏಕೆ?
ದಸರಾ ಅಂಬಾರಿ ಹೊರುವ ತಾಲೀಮನ್ನು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಸಾಗರ್ ಆನೆಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕೊನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸಾಗರ್ ಆನೆಯ ಕಾಲಿನ ನೋವಿನ ಕಾರಣ ನೀಡಿ, ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಅಂಬಾರಿ ಇರಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದು ದಿಲೀಪ್ ನಾಡಿಗ್ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಷೇಪವಾಗಿದೆ.
ಜನದಟ್ಟಣೆ, ಪಟಾಕಿಗಳ ಸದ್ದು ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತದಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳದ ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆಯನ್ನು ಅಗತ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ್ದು ಎಷ್ಟು ಸರಿ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನಿವೃತ್ತ ಜಮೇದಾರರು ಸೋಮಣ್ಣ ಮತ್ತು ಬಹದ್ದೂರ್ ಆನೆಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಎರಡು-ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ತರಬೇತಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದರೆನ್ನಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಪರಿಗಣಿಸದಿರಲು ಕಾರಣವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಡಾರ್ಟ್ ಗನ್ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾಯಿತೇ?
ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೋಮಣ್ಣ ಆನೆ ಗಾಬರಿಗೊಂಡು ಓಡಿದಾಗ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಪಶುವೈದ್ಯರು ಇದ್ದರೂ, ಆನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಡಾರ್ಟ್ ಗನ್ ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 30 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ವಿಳಂಬ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು MWCF ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಆನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಯಾವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು? ತಕ್ಷಣ ಡಾರ್ಟ್ ಗನ್ ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು? ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಇಲಾಖೆಯ ಬಳಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ತುರ್ತು ಕಾರ್ಯಯೋಜನೆ ಇತ್ತು? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ದಿಲೀಪ್ ನಾಡಿಗ್ ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡದ ಆರೋಪಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿ
ದಸರಾ ಮೆರವಣಿಗೆಗೆ ಆನೆಗಳನ್ನು ಕರೆತರುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಶಾಸಕರು ಅಥವಾ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಒತ್ತಡವಿತ್ತೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನವನ್ನೂ ಅವರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆನೆಗಳನ್ನು ಕರೆತರುವ ಕುರಿತು ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಸೂಚನೆ ಬಂದಿದ್ದರೆ ಅದು ಮೌಖಿಕವಾಗಿತ್ತೇ ಅಥವಾ ಲಿಖಿತ ಆದೇಶದ ರೂಪದಲ್ಲಿತ್ತೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲಾಖೆ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆನೆಗಳ ದೈಹಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ರಕ್ತ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವರದಿಗಳು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮುಂದೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡದಿರುವುದೇಕೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ಎತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ವಿಮೆ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಹೊಣೆ ಯಾರು?
ದಸರಾ ಆನೆಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಹಾಗೂ ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾದರೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವ ಕುರಿತು ಯಾವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು MWCF ಆಗ್ರಹಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಮಾಣಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವಿಧಾನಗಳ (SOP) ಪ್ರಕಾರ ಆನೆಗಳಿಗೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲಾಗಿತ್ತೇ? ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಯಾರದ್ದು? ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿದ್ದರೆ ಅದರ ವಿವರಗಳೇನು? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ತನಿಖೆಯ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತತೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತನಿಖಾ ತಂಡದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿ (CCF) ಅವರನ್ನೇ ನೇಮಿಸಿರುವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ದಿಲೀಪ್ ನಾಡಿಗ್ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಘಟನೆಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕಾದ ಅಧಿಕಾರಿಯೇ ತನಿಖೆಯ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದರೆ, ತನಿಖೆ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದು ಅವರ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.
ಘಟನೆಯ ಎಲ್ಲ ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ತನಿಖೆ ನಡೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಕ್ರೆಬೈಲು ಬಿಡಾರದ ನಿರ್ವಹಣೆ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಆಕ್ಷೇಪ
ಸಕ್ರೆಬೈಲು ಆನೆ ಬಿಡಾರದ ಬಫರ್ ಝೋನ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ ಎನ್ನಲಾದ ಅನಧಿಕೃತ ಧಾಬಾಗಳ ವಿಚಾರ ಹಾಗೂ ಆನೆಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಆಹಾರದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆಯೂ MWCF ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದೆ. ಈ ಆರೋಪಗಳ ಕುರಿತು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿದೆ.
“ಮಾನಸಿಕ ವೇದನೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ಮುಗ್ಧ ಆನೆಗಳು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರೆ, ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ವಹಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಸಿ ರೂಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ವರದಿ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ದಿಲೀಪ್ ನಾಡಿಗ್ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ದಸರಾ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆನೆಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ತರಬೇತಿ, ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಕುರಿತು ಎದ್ದಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ದಾಖಲೆಗಳ ಸಹಿತ ಉತ್ತರ ನೀಡಬೇಕೆಂಬುದು MWCFನ ಆಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. ಈ ಆರೋಪಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ಲಭ್ಯವಾದಲ್ಲಿ ಘಟನೆಯ ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದುಬರಬೇಕಿದೆ.
